က်န္းမာေရးႏွင့္ မညီၫြတ္သည့္ အစားအေသာက္စားျခင္းက ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းထက္ ေသဆံုးမႈပိုမ်ားပါသလား

by စိုးသိဏ္း for Food Magazine

          ကမၻာေပၚရွိ လူသားေတြဟာ ေကာက္စပါးအျပည့္ပါတဲ့ အခြံမာသီးေတြ၊ စပါးေစ့၊ ေျပာင္းေစ့ေတြ၊ သစ္သီးဝလံေတြနဲ႔ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြ အပါအဝင္ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ အစားအစာေတြကို လံုေလာက္စြာမစားၾကပါဘူး။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ လူသားေတြဟာ ခ်ိဳတဲ့အရည္၊ ငန္တဲ့အစားအစာ၊ ျပဳျပင္ထုတ္လုပ္ထားတဲ့ အသားေတြကို အလြန္အကြ်ံ စားေသာက္ေနၾကပါတယ္။

          သုေတသီေတြက ေရာင္းအား၊ တခ်ိဳ႕ေသာ အသံုးစရိတ္နဲ႔ စစ္တမ္းေကာက္ယူမႈ အခ်က္အလက္ေတြကို အသံုးျပဳၿပီး ကမၻာ့ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၉၂ ႏိုင္ငံမွ လူေတြရဲ႕ စားေသာက္ပံုကို ဆန္းစစ္ေလ့လာခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့မွ ႏွလံုးေရာဂါ၊ ကင္ဆာေရာဂါေတြနဲ႔ ဆီးခ်ိဳေရာဂါအပါအဝင္ ေရာဂါေတြေၾကာင့္ ေသဆံုးေစႏိုင္တဲ့ က်န္းမာေရးနဲ႔မညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ေတြရဲ႕ သက္ေရာက္မႈကို ခန္႔မွန္းၾကပါတယ္။ (ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းနဲ႔ မူးယစ္ေဆးဝါးသံုးစြဲမႈတို႔လို အႏၱရာယ္ရွိတဲ့ အျခားအေၾကာင္း ရင္းေတြေၾကာင့္ ေသဆံုးသူဦးေရကိုလည္း ကမၻာ့အဆင့္ တြက္ခ်က္ၾကပါတယ္။)

          “ဒီေလ့လာမႈက ကမၻာ့ႏိုင္ငံအမ်ားစုက ေသဆံုးမႈအတြက္ အဓိက အသက္အႏၱရာယ္ရွိတာက က်န္းမာေရးနဲ႔ မညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။က်န္းမာေရးနဲ႔မညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ေတြဟာ ေဆးရြက္ႀကီး ဒါမွမဟုတ္ ေသြးတိုး ေရာဂါတို႔ထက္ နာမက်န္းမႈကို ပိုျဖစ္ေစပါတယ္” လို႔ ဝါရွင္တန္တကၠသိုလ္ က်န္းမာေရးတြက္ခ်က္မႈနဲ႔ တန္ဖိုးျဖတ္မႈ အင္စတီက်ဴ႕မွ သုေတသီ အက္(ရွ္)ခန္းအက္(ဖ္)ရွင္းက ေျပာတယ္။

          က်န္းမာေရးနဲ႔ညီၫြတ္တဲ့ အေကာင္းဆံုး အစားအေသာက္စားသံုးတဲ့ ႏိုင္ငံေတြက အစၥေရး၊ ျပင္သစ္နဲ႔ စပိန္တို႔ျဖစ္ၿပီး အစားအေသာက္နဲ႔ဆက္စပ္တဲ့ ေရာဂါဘယျဖစ္ပြားမႈ အဆင့္အနိမ့္ဆံုး ႏိုင္ငံေတြထဲမွာ ပါဝင္ပါတယ္။

          အေမရိကန္ႏိုင္ငံက အဆင့္ (၄၃) ခ်ိတ္ၿပီး တ႐ုတ္ျပည္က အဆင့္ (၁၄၀) ခ်ိတ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြမွာ အဓိကအစားအစာေတြ စားသံုးမႈအတြက္ အခ်က္အလက္ မျပည့္စံုမႈကို တခ်ိဳ႕ခန္႔မွန္းခ်က္ေတြ မပါဝင္ႏိုင္ပါဘူးဆိုတာ မွတ္သားသင့္ပါတယ္။

          ေယဘုယ်အားျဖင့္ ေျမထဲပင္လယ္ေဒသမွ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္နဲ႔နီးစပ္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြဟာ အစားအေသာက္ေၾကာင့္ ေသဆံုးတဲ့ လူဦးေရ အနည္းဆံုးႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔တစ္ေတြက သစ္သီးဝလံ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ အခြံမာသီးနဲ႔ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီၫြတ္တဲ့ ဆီေတြ (သံလြင္ဆီနဲ႔ အိုမီဂါ=၃ ငါးအဆီ) ကို စားသံုးမႈပိုမ်ားျပားၾကပါတယ္။

          ေျမထဲပင္လယ္ေဒသမွ စားေသာက္မႈပံုစံဟာ ႏွလံုးေရာဂါျဖစ္ပြားမႈနဲ႔ မွတ္ဥာဏ္ ခ်ိဳ႕ယြင္းမႈေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးပါတယ္။ မကၠဆီကိုက စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းပါတယ္။ မကၠဆီကိုက အဲဒီစာရင္းမွာ အဆင့္ (၅၇) ခ်ိတ္ပါတယ္။ မကၠဆီကိုႏိုင္ငံသားေတြက ဂ်ံဳနဲ႔ျပဳလုပ္တဲ့ ေဒသအစာတစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ေျပာင္းဖူး၊ ေတာ္တီးလားတို႔ကို အမ်ားဆံုးစားၾကၿပီး ေကာက္စပါးအျပည့္ပါတဲ့ အစာေတြက က်န္းမာေရးအတြက္ အက်ိဳးအာနိသင္ ရွိပါတယ္။

          ဒါေပမဲ့ မကၠဆီကိုမွာ သၾကားပါတဲ့ အေဖ်ာ္ယမကာေတြကို အမ်ားဆံုးေသာက္သံုးၾကပါတယ္။ ေကာက္စပါးပါတဲ့ အစားအစာေတြကို စားျခင္းရဲ႕ အက်ိဳးေက်းဇူးက သၾကား (အခ်ိဳ) စားလြန္းျခင္းရဲ႕ အႏၱရာယ္အေပၚ လႊမ္းမိုးမႈ ရွိ၊ မရွိ ေျပာရခက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ႏိုင္ငံအမ်ားအျပားမွာ ေတြ႕ရတဲ့ ျပႆနာက အဲဒါကို ေပၚလြင္ေစၿပီး စားေသာက္မႈပံုစံ တစ္ခုလံုးက ပိုေကာင္းေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

          ကမၻာ့ျပည္သူမ်ားစြာဟာ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီၫြတ္တဲ့ အစားအစာေတြကို ဝယ္စားႏိုင္ဖို႔ မနည္း႐ုန္းကန္ ႀကိဳးစားေနရပါတယ္။ ကမၻာ့လူဦးေရ သန္းေပါင္း ၈၀ဝ ဟာ ဝ၀လင္လင္ မစားၾကရပါဘူး။ လူဦးေရ ၁.၉  ဘီလီယံက အဝလြန္ေနပါတယ္။ ဝ၀လင္လင္ မစားရျခင္းနဲ႔ အဝလြန္ျခင္းတို႔ ႏွစ္မ်ိဳးစလံုးဟာ အာဟာရဓာတ္ခ်ိဳ႕တဲ့မႈ ျဖစ္တယ္ဆိုတာ မွတ္ထားဖို႔ လိုပါတယ္။

          ျပန္လည္ျပဳျပင္ထားတဲ့ ကာဘိုဟိုက္ဒရိတ္ဓာတ္နဲ႔ ခ်ိဳတဲ့ေဆာ္ဒါေတြနဲ႔ ျပဳလုပ္ထားတဲ့ အသင့္စား သေရစာအထုပ္ေတြခ်ည္း စားရင္ ကယ္လိုရီေတြရမွာ ျဖစ္ေပမယ့္ အဲဒီကယ္လိုရီေတြကပဲ ေရာဂါရေစပါတယ္။

          “လက္ရွိကမၻာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးစနစ္အရ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ စားနည္းကို ကြ်န္ေတာ္တို႔အားလံုး က်င့္သံုးလို႔မျဖစ္ေသးပါဘူး။ ကြ်န္ေတာ္တို႔က အဆီ၊ သၾကားနဲ႔ ေကာ္ပါတဲ့ ထုတ္ကုန္ေတြ ထုတ္လုပ္တာ သိပ္မ်ားလြန္းတယ္။ ဒီေတာ့ အစားအစာထုတ္လုပ္တဲ့ ကုမၸဏီေတြနဲ႔ လယ္သမားေတြကလည္း အေရးပါလာပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔အတြက္လည္း ကိုယ္စားသင့္တဲ့ အစားအစာနဲ႔ ထုတ္လုပ္တဲ့ အစားအစာ လိုက္ဖက္မႈမရွိဘူး” လို႔  ဂြဲ႕(လ္)တကၠသိုလ္မွ Arrell Food Institute ရဲ႕    ၫႊန္ၾကားေရးမွဴးနဲ႔ တြဲဖက္သုေတသီ အဲဗင္ဖေရဆာက ေျပာပါတယ္။

          PLOS ONE ဂ်ာနယ္မွာ ပါရွိတဲ့ ေလ့လာခ်က္အရ တစ္ကမၻာလံုးက က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ သစ္သီးဝလံ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္နဲ႔ ေကာက္စပါး၊ အစားအစာ သံုးပံုႏွစ္ပံု စားမယ္ဆိုရင္ စားနပ္ရိကၡာေတြ ျပတ္လပ္သြားၿပီး စားနပ္ရိကၡာ လံုေလာက္မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ဂြဲ႕(လ္)တကၠသိုလ္မွ သုေတသီေတြက ေျပာပါတယ္။

          ဒါေၾကာင့္ တစ္ကမၻာလံုး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၿပီး ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္ၾကဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အာဟာရဓာတ္ဆိုင္ရာ ပညာေပးျခင္းနဲ႔ က်န္းမာတဲ့အစားအစာေတြ စားေသာက္ ႏိုင္ခြင့္တို႔ ရွိျခင္းႏွင့္အတူ စိုက္ပ်ိဳးေရးထုတ္လုပ္မႈကို ျပန္လည္စဥ္းစားသံုးသပ္ျခင္း အပါအဝင္ ပမာဏ ေျခလွမ္းေတြ အေတာ္မ်ားမ်ား လိုအပ္ခ်က္ေတြ ရွိေနပါတယ္။

Facebook Comments