‘ျမန္မာ့႐ိုးရာအစားအစာႏွင့္အာဟာရ’ တိုင္းရင္းႏြယ္ဘြား ဟင္းလ်ာမ်ား

‘ျမန္မာ့႐ိုးရာအစားအစာႏွင့္အာဟာရ’

တိုင္းရင္းႏြယ္ဘြား ဟင္းလ်ာမ်ား

ခ်စ္စြာေသာစာ႐ႈသူမ်ားရွင္ –

            အခုလ ျမန္မာ့အစားအစာနဲ႔ အာဟာရအခန္းမွာေတာ့ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ ညီေနာင္ႏြယ္ဘြား ျမန္မာတိုင္းရင္း သားထဲက ‘အင္းသား’ ႐ိုးရာဟင္းလ်ာမ်ားအေၾကာင္းကို တင္ျပဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။

            ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း အင္းေလးေဒသက အင္းသားတို႔ရဲ႕ ႐ိုးရာဟင္းတစ္မ်ဳိးျဖစ္တဲ့ ‘အင္းသားပဲလုံး ေဆးခါး’ ဟင္းခ်က္ျပဳတ္နည္းမ်ားအေၾကာင္းကို တင္ျပအစီရင္ခံလိုပါတယ္။

            ေဆးခါးဆိုလို႔ ေဆးခါးခါးႀကီးမ်ားလားလို႔ သံသယဝင္စရာ ရွိပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ေဆးခါးလို႔ေခၚတဲ့ ေဆးဖက္ဝင္အပင္ရဲ႕ ပဥၥငါးပါးကို ေလသလပ္ခံ အေျခာက္လွန္းၿပီး မႈန္႔ေနေအာင္ႀကိတ္ထားတဲ့ ေဆးခါးမႈန္႔ေလး ေရာစြက္ၿပီး ခ်က္ထားတဲ့ ပဲဟင္းခ်ိဳတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။

            အင္းသား႐ိုးရာ ပဲလုံးေဆးခါးခ်က္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ပဲထြန္လို႔ေခၚတဲ့ ေဒသထြက္ပဲတစ္မ်ဳိး လိုအပ္ပါတယ္။ အင္းေလးေဒသမွာ ပဲထြန္ကို အသုံးမ်ားေပမယ့္ ပဲထြန္ မရွိတဲ့ေဒသတြေမွာ ပဲလြန္း၊ ကုလားပဲ၊ အာလူး၊ ေရႊဖ႐ုံသီး စတဲ့အသီးအႏွံမ်ားနဲ႔ ခ်က္ျပဳတ္သုံးေဆာင္ႏိုင္ၾကပါတယ္။ ပဲထြန္ဆိုတာကေတာ့ ပဲလြန္းေစ့အရြယ္ျဖစ္ၿပီး ပဲလြန္းေစ့လို အညဳိေရာင္ေပၚမွာ အၾကားေလးေတြ ပါရွိပါတယ္။

            ပထမဆုံးအသုံးျပဳေပမယ့္ ပဲတစ္မ်ဳိးမ်ဳိးကို အိုးတစ္လုံးထဲမွာထည့္ ေရစင္ေအာင္ေဆးၿပီး ေရမ်ားမ်ားနဲ႔ ပဲႏူးၿပီး ပြလာတဲ့အထိျပဳတ္ရပါမယ္။ ပဲျပဳတ္တဲ့အခါ အျပဳတ္နာၿပီး ပဲႏူးလာေလ ဟင္းရဲ႕အရသာေကာင္းေလမို႔ ပဲအျပဳတ္နာဖို႔ လိုအပ္လွပါတယ္။ ပဲျပဳတ္ထားတဲ့အိုးထဲမွာ ပဲႏူးၿပီးပြေနသလို ပဲျပဳတ္ေရဟာလည္း ဟင္းခ်ဳိ တစ္အိုးစာ သင့္သေလာက္ရွိေနဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ပဲႏူးေနၿပီဆိုေတာ့မွ ခ်င္းကိုအခြံႏႊာၿပီး ခပ္မ်ားမ်ားေလး ေထာင္းထည့္ရပါမယ္။ အင္းေလးေဒသမွာေတာ့ ငါးပိ သုံးေလ့မရွိတာမို႔ ဟင္းအခ်ဳိေလးပင္ေအာင္ ဟင္းခ်ဳိတစ္အိုးကို ပဲပုပ္တစ္ခ်ပ္ေလာက္ ဟင္းခတ္အေနနဲ႔ ထည့္ေပးရပါတယ္။

            တခ်ဳိ႕ကေတာ့ ပဲပုပ္အျပင္ ဆီးျဖဴသီးတစ္လုံးေလာက္ကို အလုံးလိုက္ထည့္ခ်က္ၾကပါတယ္။ ဆီးျဖဴသီး ထည့္ခ်က္တဲ့ေဆးခါးဟင္းက အခ်ဳိပိုေလးတယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ အဆာေတြ စုံေအာင္ထည့္ၿပီးရင္ေတာ့ ဟင္းတစ္အိုးကို ေဆးခါးမႈန္႔ေလး မန္က်ည္းေစ့ေလာက္ ထည့္ခပ္ေပးရပါမယ္။ ဒီအခါမွာေတာ့ ခ်င္းနံ႔ေလးသင္းၿပီး အရသာခ်ဳိဆိမ့္ဆိမ့္၊ သက္တက္တက္ေလးနဲ႔ ခံတြင္းေတြ႕ ထမင္းၿမိန္ေစတ့ဲ အင္းသားပဲလုံးဟင္းခါး တစ္အိုး ပူပူေႏြးေႏြးကို ရရွိၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ‘တစ္ေက်ာင္းတစ္ဂါထာ၊ တစ္ရြာတစ္ပုဒ္ဆန္း’ ဆိုသလို ေဒသအစားအစာေလးေတြ စားရတာ အထူးအဆန္းလည္းျဖစ္၊ စားလို႔လည္းေကာင္းတာမို႔ အခ်ိန္မေရြး ခ်က္ျပဳတ္ သုံးေဆာင္ႏိုင္ေအာင္ အင္းေလးေဒသက ေဆးခါးဟင္းခ်က္နည္းကို စာ႐ႈသူမ်ား ဗဟုသုတျဖစ္ေစဖို႔ တင္ျပရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

            ပဲလုံးေဆးခါးအျပင္ ဆန္ေလွာ္ေဆးခါးလည္း ခ်က္စားႏိုင္ပါတယ္။ ဆန္ေလွာ္ေဆးခါး ခ်က္ရင္ေတာ့ ဆန္အစိမ္းကို ေရေဆး ေနလွမ္းၿပီး ေလွာ္ကာ ဆန္ကြဲအေနျဖစ္ေအာင္ ေထာင္းရပါမယ္။ ပဲလုံးေဆးခါးမွာ ေရနဲ႔ပဲကို ျပဳတ္သလို ဆန္ေလွာ္ေဆးခါးမွာေတာ့ ငါးရံ႕ ေခါင္းနဲ႔ ေရကို ျပဳတ္ရပါမယ္။ အဲဒီေနာက္’ခ်င္း’ ေထာင္း ထည့္ၿပီးလို႔ ဒန္႔သလြန္ရြက္ေလးပါ ခပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးခါးကိုေတာ့ အခါးဒဏ္ ခံႏိုင္႐ုံသင့္သေလာက္ထည့္ၿပီး ခ်ဳိခ်ဳိေမႊးေမႊး ဆန္ေလွာ္ေဆးခါး ဟင္းတစ္ခြက္ကို အရသာရွိရွိ သုံးေဆာင္ႏိုင္ၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

            ေဆးခါးဟင္းခ်ဳိဟာ ဆီလုံးဝမပါတာမို႔ ဆီေလွ်ာ့စားရာေရာက္တဲ့အျပင္ ေဆးခါးမႈန္႔ခတ္ထားတာမို႔ ေဆးဖက္လည္း ဝင္လွပါတယ္။ ေဆးခါးမႈန္႔ပါတာမို႔ အခါးဓာတ္က ေလကိုႏိုင္ၿပီး အစာကို ေၾကေစပါတယ္။

            ေဆးခါးမႈန္႔နဲ႔ ပ်ားရည္ကို ေရာၿပီးေသာက္ရင္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ ေပ်ာက္ကင္းေစပါတယ္။

            ပဲထြန္၊ ကုလားပဲ၊ ပဲလြန္းစတဲ့ ပဲမ်ားနဲ႔ခ်က္တဲ့ ေဆး ခါးဟင္းထဲမွာပါဝင္တဲ့ အာဟာရဓာတ္ေတြကို ေလ့လာတဲ့အခါ ပဲလုံးေဆးခါး ဟင္းစားသုံးမႈ (၁ဝဝ) ဂရမ္မွာ အင္အားဓာတ္ (၃၄ဝ) ကီလိုကယ္လိုရီ၊ ကစီဓာတ္ (၆၁) ဂရမ္နဲ႔ ပ႐ိုတင္း (၂၄.၆) ဂရမ္ ပါဝင္တာေတြ႕ရပါတယ္။

စာ႐ႈသူမ်ားရွင္ –

            အခုတစ္ပတ္မွာေတာ့ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ တိုင္းရင္းသား ေသြးခ်င္းမ်ားရဲ႕ ႐ိုးရာစားစရာမ်ားျဖစ္တဲ့ ကယားတိုင္းရင္းသားမ်ားရဲ႕ အင္းေလးေဒသက ‘အင္းသားပဲလုံး ေဆးခါးဟင္း’မ်ားရဲ႕ အာဟာရတန္ဖိုးမ်ား အေၾကာင္း တင္ျပအစီရင္ခံရင္း ျမန္မာ့အစားအစာနဲ႔ အာဟာရအခန္းကို ဒီတင္ပဲ ရပ္နားခြင့္ျပဳပါရွင္။

ဆန္းဆန္းဦး

(ျမန္မာ့အသံ)

Facebook Comments