”က်န္းမာခ်င္လား၊ ေကာ္ဖီေသာက္လိုက္” (အပိုင္း ၁)

Coffee_1

”က်န္းမာခ်င္လား၊   ေကာ္ဖီေသာက္လိုက္” (အပိုင္း ၁)

          ေကာ္ဖီ။ က်န္းမာေရး။ အိပ္မေပ်ာ္ႏိုင္ဘူး ! ရင္တုန္မွာေပါ့ ! . . . စသျဖင့္ အျငင္းပြားႏိုင္ပါတယ္။ ေကာ္ဖီနဲ႔ က်န္းမာေရး ဆက္စပ္လုိက္ရင္ သို႔ေလာသို႔ေလာ ေျပာခ်င္စရာေတြမ်ားသား။

          ‘ေကာ္ဖီဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းရဲ႕လား’ လို႔ အျငင္းပြားထားခဲ့တဲ့ သာဓကမ်ားရွိခဲ့သလို ေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့ ေကာ္ဖီေသာက္ရင္ ပိုက်န္းမာႏိုင္တယ္ဆိုတာကို သုေတသနလုပ္ၿပီး research ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈမ်ားက သက္ေသျပႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီလမွာ စာေရးသူအေနနဲ႔ ဒီအျငင္းပြားတဲ့ ေခါင္းစဥ္ကို စာဖတ္သူမ်ားအေနနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္နဲ႔ ေသာက္သံုးသင့္လားဆိုတာ စဥ္းစားႏိုင္ေအာင္ အခ်က္အလက္နဲ႔ ခ်ျပေဆြးေႏြးသြားပါမယ္။ အတိအက်ေျပာရရင္ အခ်က္ (၁ဝ) ခ်က္နဲ႔ စဥ္းစားၾကည့္ၿပီးမွ ေကာ္ဖီဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းမေကာင္း ဆံုးျဖတ္ၾကတာေပါ့။ ဒီလမွာ (၅) ခ်က္နဲ႔ ေနာက္လမွာ (၅) ခ်က္ကို ေလ့လာၾကည့္ရေအာင္။

          လုပ္ငန္းစလိုက္ရေအာင္။ မိတ္ေဆြ . . . ဒီေဆာင္းပါးကို ဆက္မဖတ္ခင္ ေလွာ္ထားၿပီး အနံ႔အရသာနဲ႔ ျပည့္စံုလွတဲ့ ေကာ္ဖီေစ့ (သို႔) ေကာ္ဖီမႈန္႔ စစ္စစ္ကိုသံုးၿပီး ေကာ္ဖီေကာင္းတစ္ခြက္ကို အရင္ေဖ်ာ္လိုက္ရေအာင္။ ၿပီးရင္ စေသာက္ရေအာင္။

          တျခားဘယ္လိုပဲျငင္းၾကျငင္းၾက။ အခု ေကာ္ဖီေသာက္လိုက္ၿပီး ခံစားရတဲ့ လန္းဆန္းမႈကိုေတာ့ မိတ္ေဆြ ေသခ်ာစြာ ခံစားရမွာပါ။ အဲဒါ အခ်က္နံပါတ္ (၁) ပါပဲ။

Coffee_2(၁)    ေကာ္ဖီေသာက္ရင္ စြမ္းေဆာင္အားနဲ႔ လန္းဆန္းမႈကို တိုးပြားေစပါတယ္။

          ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ေသာက္ၿပီးတာနဲ႔ ႏြမ္းနယ္မႈ၊ ပင္ပန္းၿပီး ကုန္ခန္းေနတဲ့ အားအင္ကို ျပန္လည္ျဖည့္ဆည္းေပးပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ ေကာ္ဖီမွာ ပါဝင္တဲ့ Caffeine (သို႔) ကဖိန္းဓာတ္ေၾကာင့္ပါ။ ေကာ္ဖီေသာက္လိုက္တာနဲ႔ ဒီကဖိန္းဓာတ္က ကိုယ္တြင္းရွိ ေသြးေၾကာထဲသို႔ စိမ့္ဝင္သြားၿပီး လူ႔ဦးေႏွာက္ကို ေရာက္ရွိပါတယ္။ ဦးေႏွာက္ထဲမွာ Neurotransmitter လို႔ေခၚတဲ့ ဦးေႏွာက္နဲ႔ ကိုယ္ခႏၶာအစိတ္အပိုင္းမ်းကို သတင္းပို႔ ခ်ိတ္ဆက္ေပးတဲ့ ဦးေႏွာက္တြင္း ဓာတုပစၥည္းမ်ား ရွိပါတယ္။ Caffeine လို႔ေခၚတဲ့ အခ်ဳိ႕ေသာ ဦးေႏွာက္တြင္း ဓာတုပစၥည္းကေတာ့ သတင္းပို႔ ခ်ိတ္ဆက္ေပးတာကို ေႏွာင့္ေႏွးေစတဲ့ ဓာတ္ရွိပါတယ္။ Caffeine ေခၚ ကဖိန္းကေတာ့ ထို Adenosine ကို တားျမစ္ေပးလိုက္ၿပီး သတင္းပို႔ခ်ိတ္ဆက္ေပးတဲ့ အျခားေသာ Neutrotransmitter မ်ားျဖစ္တဲ့ Norepinephrine နဲ႔ Dopamine ဓာတ္မ်ားကို တိုးပြားေစျခင္းေၾကာင့္ neurons လို႔ေခၚတဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္နားလည္မႈကို ေပးစြမ္းႏိုင္တဲ့ ဆဲလ္ေခၚ ကလပ္စည္းမ်ား ပိုမိုတိုးပြားေစပါတယ္။ အတိုခ်ဳံးနဲ႔ အရွင္းဆံုးေျပာရရင္ေတာ့ ေကာ္ဖီေသာက္ျခင္းေၾကာင့္ မွတ္ဥာဏ္၊ ခံစားမႈ၊ စြမ္းေဆာင္အား၊ လန္းဆန္းမႈနဲ႔ ျဖတ္လတ္မႈတို႔ကို တိုးပြားေစေသာ သိပၸံပညာအရ အထင္းသား ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါၿပီ။

(၂)    ေကာ္ဖီသည္ ကိုယ္ခႏၶာရွိ အဆီမ်ား ေလာင္ကြၽမ္းျခင္းကို အေထာက္အကူျပဳ၏။

          Fat burning supplement လို႔ေခၚတဲ့ အဆီက်ေဆးမ်ား အားလံုးနီးပါးမွာ ကဖိန္းဓာတ္ပါဝင္ေသာ စာဖတ္သူမိတ္ေဆြ သိပါသလား။

          ကဖိန္းဓာတ္က အဆီကို ေခ်ဖ်က္ေပးတဲ့ သဘာဝထြက္ပစၥည္းအနည္းစုထဲမွ အဖိုးတန္တဲ့ ရွားပါးပစၥည္းတစ္မ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။ သုေတသန ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ ကိုယ္တြင္းအစာ ေခ်ဖ်က္မႈ metabolism ကို ၃%မွ ၁၁% အထိ ကဖိန္းဓာတ္က ျမႇင့္တင္ႏိုင္စြမ္း ရွိပါတယ္။

          ခႏၶာကိုယ္ အဝလြန္သူမ်ားအတြက္ေတာ့ ကဖိန္းဓာတ္က အဆီေလာင္ကြၽမ္းမႈကို ၁ဝ% ပိုမိုျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ၿပီး၊ ခႏၶာကိုယ္သြယ္လ်သူမ်ားအတြက္ ၂၉% အထိ ပိုျမႇင့္တင္ႏိုင္စြမ္းေပးတာေၾကာင့္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ အဆီခ်ခ်င္သူမ်ားအတြက္ေတာ့ အဆင္ေျပေစပါတယ္။ မွတ္ခ်က္ ။   ။ ဒီေနရာမွာ စာေရးသူအေနနဲ႔ ေျပာခ်င္ကေတာ့ ေသာက္သံုးသင့္တဲ့ ေကာ္ဖီကေတာ့ သၾကား၊ ႏြားႏို႔၊ ႏို႔ဆီအစရွိတဲ့ အခ်ဳိနဲ႔ အဆီဓာတ္မပါတဲ့ ေကာ္ဖီစစ္စစ္ကို ေသာက္သံုးသင့္ေၾကာင္း ဆိုလိုခ်င္ပါတယ္။

(၃)    ေကာ္ဖီတြင္ ခႏၶာကိုယ္အတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ အာဟာရဓာတ္မ်ားပါရွိသည္။

          ေကာ္ဖီဟာ ‘အမည္းေရာင္ေသာက္စရာအရည္’ ထက္မကပါ။

          ေကာ္ဖီေစ့မွ အာဟာရဓာတ္အမ်ားစုက ေဖ်ာ္လိုက္ရင္ ရလာတဲ့ ေနာက္ဆံုးေသာ ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ထဲမွာ အျပည့္အဝရွိပါတယ္။

          ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ထဲမွာ ကြၽႏ္ုပ္တို႔ လူသားမ်ား က်န္းမာေရးအတြက္ ေန႔စဥ္ စားသံုးသင့္ေသာ အာဟာရဓာတ္ (Recommended Daily Intake RDI) မ်ား ပါဝင္ပါတယ္။

♦   Vitamin B2 ျဖစ္ေသာ Riboflavin ကေတာ့ RDI 11 % ပါဝင္ပါတယ္။

♦   Vitamin B5 ျဖစ္တဲ့ Pantothenic Acid ကေတာ့ RDI 6 % ပါဝင္ပါတယ္။

♦   Manganese ႏွင့္ Potassium ေတြကေတာ့ RDI 3 % ပါဝင္ၿပီး

♦   Mangnesium နဲ႔ Niacin ဓာတ္ေတြကေတာ့ RDI 2 % ပါဝင္ပါတယ္။

          ဒီလူကို အက်ဳိးျပဳေစတဲ့ အာဟာရဓာတ္မ်ား ပါဝင္မႈကေတာ့ ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ထဲမွာ ပါဝင္ႏႈန္းျဖစ္ၿပီး ရာခိုင္ႏႈန္းအနည္းစုလို႔ ထင္ရေပမယ့္ ေကာ္ဖီေသာက္သူအမ်ားစုကေတာ့ တစ္ရက္ကို သံုး၊ ေလးခြက္ေလာက္ ေသာက္ျဖစ္တဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္က ထိုဓာတ္မ်ားကို ပိုမိုရရွိၿပီး ေကာင္းက်ဳိးမ်ား ေပးေစပါတယ္။

Coffee_7

(၄)    ေကာ္ဖီဟာ ဆီးခ်ဳိေရာဂါအုပ္စု (၂) ကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။

          ဆီးခ်ဳိေရာဂါ အုပ္စု (၂) ဆိုတာကေတာ့ လူ႔ခႏၶာကိုယ္တြင္း ေသြးခ်ဳိမ်ားကို တိုက္ဖ်က္ေပးတဲ့ အင္ဆူလင္ဓာတ္ေလ်ာ့နည္းလာမႈကို ဆိုလိုၿပီး ထိုအင္ဆူလင္ ေလ်ာ့နည္းလာမႈေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တဲြ က်န္းမာေရးဆိုးက်ဳိးမ်ား ရရွိခံစားမႈပါပဲ။ ဒီႀကီးမားလွတဲ့ ေရာဂါကိုေတာ့ ယေန႔ လူသန္းေပါင္း (၃ဝဝ) ေက်ာ္ ကမၻာတစ္ဝွမ္းလံုးမွာ ခံစားေနရပါတယ္။

          သုေတသန ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအရ ေကာ္ဖီအေသာက္မ်ားသူေတြမွာ ဒီဆီးခ်ဳိေရာဂါအုပ္စု (၂) ကို ရရွိႏိုင္မႈ ၂၃% မွ ၅ဝ % ထိ ေလ်ာ့နည္းေစၿပီး တစ္ခုေသာ ေလ့လာေတြ႕ရွိ မႈမွာေတာ့ ၆၇% ထိ ေလ်ာ့ပါးေစေၾကာင္း ေတြ႕ရွိထားၿပီးျဖစ္ပါတယ္။

          ဒါ့အျပင္ သုေတသနေပါင္း (၁၈) ခုမွ လူေပါင္း ေလးသိန္းခဲြေက်ာ္ကို ေလ့လာထားတဲ့အရ တစ္ေန႔ကို ေကာ္ဖီတစ္ ခြက္ပဲ ေသာက္ဦး ဆီခ်ဳိေရာဂါအုပ္စု (၂) ကို ၇ % ေလ်ာ့က်ေစေၾကာင္း ေတြ႕ရွိၿပီးျဖစ္ပါတယ္။

(၅)    ေကာ္ဖီသည္ Alzheimer ေရာဂါႏွင့္ Dementia ေရာဂါတို႔ကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။

          Alzheimer အယ္လ္ဆိုင္းမားေရာဂါကေတာ့ အမ်ားစုအားျဖင့္ အသက္ ၆၅ ႏွစ္နဲ႔အထက္ အရြယ္မ်ားမွာ အာ႐ံုေၾကာမ်ား ပ်က္စီးယိုယြင္းလာၿပီး မွတ္ဥာဏ္က်လာ၍ Dementia ေခၚ မၾကာခဏ ေမ့တတ္လာျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

          ဒီအယ္လ္ဆိုင္းမားေရာဂါကိုေတာ့ ကုသႏိုင္တဲ့ ေဆးမရွိေသးပါ။ သို႔ေသာ္လည္း ဒီလို မွတ္ဥာဏ္က်ေရာဂါကို မျဖစ္လာေအာင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းမ်ား ရွိပါတယ္။ ထိေရာက္တဲ့ နည္းလမ္းမ်ားကေတာ့ က်န္းမာစြာ စားေသာက္ေနထိုင္ျခင္း၊ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားအားကစားလုပ္ျခင္းနဲ႔ ေကာ္ဖီေသာက္ျခင္းတို႔ပါပဲ။ သုေတသနေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအရ ေကာ္ဖီေသာက္သံုးေလ့ရွိသူမ်ားမွာေတာ့ အယ္လ္ဆိုင္းမားေရာဂါ ရရွိႏုိင္မႈကို ၆၅% ထိ ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။

          ကဲ ဒီေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ေကာ္ဖီေသာက္သံုးျခင္းဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းက်ဳိးမ်ား ေပးႏိုင္တယ္ဆိုတာကို သာဓကမ်ား ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအရ စာဖတ္သူေတြ႕ရွိရမွာပါ။ ဒီလမွာေတာ့ အထက္ပါ ေကာ္ဖီေသာက္ျခင္းက က်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းက်ဳိး (၅) ခ်က္နဲ႔ပဲ နိဂံုးခ်ဳပ္မွာျဖစ္ၿပီး ေနာက္လမွာေတာ့ က်န္ေသးတဲ့ ေကာင္းက်ဳိး (၅) ခ်က္ကို ဆက္လက္ေဖာ္ျပသြားပါဦးမယ္။ ေနာက္တစ္လမတိုင္မီစပ္ၾကားေတာ့ စာေရးသူအေနနဲ႔ ေကာ္ဖီစစ္စစ္ကို နည္းလမ္းမွန္မွန္နဲ႔ စာဖတ္သူမ်ား ယံုယံုၾကည္ၾကည္ ေသာက္သံုးရင္း က်န္းမာေရးေကာင္းက်ဳိးမ်ားကို ရရွိခံစားႏိုင္ပါေစလို႔ ဆုမြန္ေကာင္း ေတာင္းရင္း ေနာက္လမွာ ဆက္လက္ဖတ္႐ႈၾကပါစို႔လား။ “Have a Great Coffee Day!” ပါ စာဖတ္ပရိသတ္ႀကီးေရ။

Coffee_5

စာေရးသူ

ကိုေဇာ္ဘုန္း

Head of Coffee Academy, International Barista Competitions Judge, Latte Artist.

ေကာ္ဖီသင္တန္းေက်ာင္းေနရာ       

Element Coffee Academy (ECA) & Training Center.

Facebook.com/elementMyanmar

Facebook.com/ElementCoffeeAcademy

၁၀၇ (က)၊ ဓမၼေစတီလမ္း၊ ကမာရြတ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္။ Ph : 01 524935

Facebook Comments